Can / Could — Yetenek ve İzin

Yetenek, olasılık, izin ve rica anlatan temel modal fiiller.

can ve could modal fiillerdir. Yetenek (“yapabilmek”), izin ve rica anlatırlar. could hem can’in geçmiş hâlidir hem de daha kibar bir dil sağlar.

Tüm modallarda olduğu gibi can/could özneye göre değişmez (he can, I can — asla ‘cans’) ve sonrasında her zaman yalın fiil gelir (‘to’ almaz).

Olumsuzları cannot/can't ve could not/couldn't; soruda modal başa gelir (Can you…?). Bu üç davranış (değişmezlik, yalın fiil, başa gelme) tüm modallar için ortaktır.

Yapı: Özne + can/could + yalın fiil

can kullanımları

Yetenek: I can swim. (Yüzebilirim.)
İzin (gündelik): You can use my phone.
Rica: Can you help me?
Olasılık (genel): Accidents can happen.

She can speak three languages. Üç dil konuşabiliyor. yetenek
Can I open the window? Pencereyi açabilir miyim? izin isteme

could kullanımları

Geçmiş yetenek: I could read at the age of four.
Kibar rica: Could you open the window, please?
İhtimal/olasılık: It could rain later.
Geçmişte izin: We could stay up late on weekends.

Could you pass the salt? Tuzu uzatır mısınız? could → daha kibar rica
When I was young, I could run fast. Gençken hızlı koşabiliyordum. geçmiş yetenek

Olumsuz ve soru

I can't drive. Araba kullanamam. cannot = can't (bitişik yazılır: cannot)
She couldn't come. Gelemedi. could not = couldn't
Can I sit here? Buraya oturabilir miyim?

be able to (alternatif)

can’in olmadığı zamanlarda (gelecek, present perfect vb.) yetenek için be able to kullanılır.

I will be able to help you tomorrow. Yarın sana yardım edebileceğim. gelecekte yetenek → will be able to

Sık yapılan hatalar

✗ I can to swim. ✓ I can swim. modallardan sonra ‘to’ gelmez, yalın fiil gelir.
✗ She cans drive. ✓ She can drive. modaller özneye göre -s almaz.
✗ I will can come. ✓ I will be able to come. iki modal yan yana gelmez; gelecekte be able to.

Mini test

Doğru olan:

Gelecekte yetenek için doğru:

Daha kibar izin isteği:

Sık sorulan sorular

can ve could farkı nedir?

can şimdiki yetenek/izin; could geçmiş yetenek ya da daha kibar/olası durumlar için kullanılır.

can'den sonra to gelir mi?

Hayır. can + yalın fiil: I can swim (I can to swim değil).

İlgili konular

Must / Have to — Zorunluluk Should — Tavsiye ve Öneri